UNESCO: Η Τουρκία τονίζει την απουσία σουλτανικού εγγράφου για την απόσπαση των Γλυπτών του Παρθενώνα, απορρίπτοντας την επιχειρηματολογία της Βρετανίας

Στην 25η Σύνοδο της Διακυβερνητικής Επιτροπής της UNESCO για την Επιστροφή των Πολιτιστικών Αγαθών στις Χώρες Προέλευσης (ICPRCP), η οποία ολοκλήρωσε τις εργασίες της, αναδείχθηκε εκ νέου το κρίσιμο ζήτημα της οριστικής επιστροφής και επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα, ένα θέμα που βρίσκεται σταθερά στην ατζέντα της επιτροπής από το 1984. Όπως επισημάνθηκε σε ανακοίνωση του ΥΠΠΟ, η ελληνική αντιπροσωπεία παρουσίασε με σαφήνεια και βάθος το ιστορικό πλαίσιο, τις θέσεις της Ελλάδας και τόνισε το δίκαιο αίτημα για την επανένωση των Γλυπτών στο Μουσείο της Ακρόπολης.

Η επιχειρηματολογία της Ελλάδας εστιάστηκε στην παράνομη απόκτηση των Γλυπτών από τον Λόρδο Έλγιν, στην απουσία οποιουδήποτε σχετικού σουλτανικού εγγράφου ή φιρμανιού, στις καταστροφικές συνέπειες της βίαιης απόσπασης και των παρεμβάσεων στη διατήρησή τους, καθώς και στην έλλειψη σεβασμού από το Βρετανικό Μουσείο προς τα αριστουργήματα του Φειδία.

Η ελληνική πλευρά ενημέρωσε επίσης την επιτροπή για τις συνεχείς προσπάθειες εξεύρεσης λύσης, τονίζοντας ότι η έλλειψη προόδου οφείλεται στην εμμονή της βρετανικής πλευράς στο θέμα του δανεισμού. Επιπλέον, έγινε αναφορά στην πρόσφατη προσπάθεια της βρετανικής κυβέρνησης να εξαιρέσει το Βρετανικό Μουσείο από διατάξεις του Νόμου περί Ιδρυμάτων (Charities Act 2022) που θα επέτρεπαν την επιστροφή αντικειμένων για ηθικούς λόγους, παρακάμπτοντας το Κοινοβούλιο. Τονίστηκε ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς και ταυτότητας, καλώντας το Ηνωμένο Βασίλειο να αποδείξει έμπρακτα τη συμμόρφωσή του με τις συστάσεις της UNESCO.

Το Ηνωμένο Βασίλειο επανέλαβε τις πάγιες θέσεις του, υποστηρίζοντας τη νομιμότητα της απόκτησης των Γλυπτών και την απουσία νομοθετικού πλαισίου για την επιστροφή τους, ενώ τόνισε την προσβασιμότητά τους σε εκατομμύρια επισκέπτες.

Η παρουσίαση της Ελλάδας έτυχε θερμής υποδοχής από την πλειοψηφία των κρατών-μελών και κρατών-παρατηρητών, οι οποίοι υποστήριξαν σθεναρά το αίτημα και ζήτησαν την επίλυση του ζητήματος. Η Τουρκία, για άλλη μια φορά, τόνισε την απουσία οποιουδήποτε σουλτανικού εγγράφου που να νομιμοποιεί την απόσπαση των Γλυπτών, καλώντας το Ηνωμένο Βασίλειο να μην χρησιμοποιεί πλέον την ύπαρξη φιρμανιού ως επιχείρημα.

Η Διακυβερνητική Επιτροπή υιοθέτησε Σύσταση η οποία:

• Παραπέμπει σε προηγούμενες συστάσεις.
• Σημειώνει την πρόσκληση της Ελλάδας προς το Ηνωμένο Βασίλειο για συνεργασία στην επανένωση των Γλυπτών.
• Αναγνωρίζει, για πρώτη φορά, τα Γλυπτά του Παρθενώνα ως αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς και ταυτότητας.
• Εκφράζει ανησυχία για την μακροχρόνια εκκρεμότητα.
• Καλεί τις δύο πλευρές να εντατικοποιήσουν τις προσπάθειες για επίλυση, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις διαστάσεις.
• Καλεί τον Γενικό Διευθυντή της UNESCO να διευκολύνει συναντήσεις για κοινά αποδεκτή λύση.
• Αποφασίζει την ένταξη του θέματος στην ατζέντα της 26ης Συνόδου.

Στην ελληνική αντιπροσωπεία συμμετείχαν ο Γενικός Γραμματέας Πολιτισμού, ο Γενικός Διευθυντής του Μουσείου Ακρόπολης, η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών, η Προϊσταμένη της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Εξωτερικών και ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην UNESCO.