Ρεύμα: Στο υψηλότερο σημείο του έτους η χονδρική – Τα 4 πιθανά σενάρια για τις τιμές του Σεπτεμβρίου

Νέα πίεση στα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας διαφαίνεται από την πορεία της χονδρεμπορικής αγοράς, καθώς η τιμή του ρεύματος κατέγραψε την Τρίτη 25 Αυγούστου νέο ρεκόρ για το 2026. Η κυβέρνηση, ενόψει των ανακοινώσεων των προμηθευτών για τον Σεπτέμβριο, εξετάζει πλέον σενάρια έκτακτης παρέμβασης.

Η Τιμή Εκκαθάρισης Αγοράς στην Αγορά Επόμενης Ημέρας διαμορφώνεται σήμερα στα 173,73 ευρώ/MWh, σημειώνοντας αύξηση 3,69% σε σχέση με τα 167,55 ευρώ/MWh της Δευτέρας. Πρόκειται για την υψηλότερη μέση ημερήσια τιμή που έχει καταγραφεί εντός του 2026. Η άνοδος αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς δεν αποτελεί πλέον ένα μεμονωμένο περιστατικό. Μόλις την Κυριακή η τιμή βρισκόταν στα 109,45 ευρώ/MWh και τη Δευτέρα εκτοξεύτηκε στα 167,55 ευρώ. Επομένως, μέσα σε δύο ημέρες, η μέση χονδρεμπορική τιμή αυξήθηκε κατά περίπου 59%.

Η ένταση της πίεσης φαίνεται και από τη διακύμανση εντός της σημερινής ημέρας:
Η χαμηλότερη τιμή διαμορφώνεται στα 105,48 ευρώ/MWh, ενώ η υψηλότερη φθάνει τα 235,58 ευρώ/MWh. Η συνολική ζήτηση στην Αγορά Επόμενης Ημέρας ανέρχεται στις 434,22 GWh.

Στο ενεργειακό μείγμα:

• Οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας διατηρούν την πρώτη θέση, με συμμετοχή περίπου 46%.
• Το φυσικό αέριο καλύπτει 32,3%.
• Οι εισαγωγές 9,5%.
• Ο λιγνίτης 5,7%.
• Τα υδροηλεκτρικά 4,4%.

Οι εξαγωγές διαμορφώνονται περίπου στις 24,4 GWh και οι εισαγωγές στις 20,6 GWh.

Η εικόνα αυτή διαφέρει σημαντικά από αρκετές ημέρες του Αυγούστου, όταν η ισχυρή φωτοβολταϊκή παραγωγή είχε ωθήσει τις μεσημεριανές τιμές ακόμη και κοντά στο μηδέν. Σήμερα, ακόμη και το χαμηλότερο επίπεδο της αγοράς παραμένει πάνω από τα 100 ευρώ/MWh.

Σχεδόν 17% πάνω από τον Ιούλιο ο Αύγουστος

Το κρίσιμο στοιχείο για τα τιμολόγια του Σεπτεμβρίου δεν είναι, ωστόσο, η τιμή μιας συγκεκριμένης ημέρας, αλλά ο μέσος όρος ολόκληρου του Αυγούστου. Μέχρι και τις 24 Αυγούστου, η μέση τιμή της Day-Ahead Market είχε διαμορφωθεί στα 126,6 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά 15,2% σε σχέση με τα περίπου 110 ευρώ/MWh του Ιουλίου. Με την προσθήκη της σημερινής τιμής των 173,73 ευρώ/MWh, ο μέσος όρος των πρώτων 25 ημερών του μήνα ανεβαίνει, με βάση τον υπολογισμό των ημερήσιων τιμών, περίπου στα 128,5 ευρώ/MWh. Πρόκειται για επίπεδο σχεδόν 17% υψηλότερο από τον Ιούλιο.

Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι τελικές τιμές λιανικής θα αυξηθούν κατά 17%. Οι προμηθευτές δεν αγοράζουν όλη την ενέργεια στην ημερήσια αγορά, ακολουθούν διαφορετικές στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου και μπορούν να προσαρμόσουν τις εμπορικές τους εκπτώσεις. Τον Αύγουστο, άλλωστε, οι μεγαλύτερες εταιρείες είχαν απορροφήσει σημαντικό μέρος της προηγούμενης ανόδου της χονδρικής. Ωστόσο, όσο ο Αύγουστος παραμένει αισθητά ακριβότερος από τον Ιούλιο, τόσο περιορίζεται το περιθώριο επανάληψης της ίδιας πολιτικής χωρίς μεγαλύτερο κόστος για τους παρόχους.

Τα τέσσερα σενάρια που εξετάζει η κυβέρνηση

Η επιδείνωση της αγοράς έχει επαναφέρει στο κυβερνητικό τραπέζι τη συζήτηση για έκτακτα μέτρα. Σύμφωνα με πληροφορίες, εξετάζονται τρεις διαφορετικές επιλογές, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει ληφθεί οριστική απόφαση. Οι αποφάσεις αναμένονται πιθανότατα προς το τέλος της εβδομάδας.

1. Επιστροφή στην επιδότηση της κιλοβατώρας
Το πρώτο και πιο άμεσο σενάριο προβλέπει την επαναφορά της άμεσης επιδότησης στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας, με μηχανισμό παρόμοιο με αυτόν που είχε χρησιμοποιηθεί στην προηγούμενη ενεργειακή κρίση. Σε αυτή την περίπτωση, το κράτος θα μπορούσε να καλύψει μέρος της αύξησης της τιμής προμήθειας, ώστε να περιοριστεί η τελική επιβάρυνση στα νοικοκυριά. Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχει απόφαση ούτε για συγκεκριμένο ύψος επιδότησης ανά kWh, ούτε έχουν καθοριστεί τα όρια κατανάλωσης ή οι κατηγορίες δικαιούχων.

2. Επιδοτήσεις από τους παρόχους
Απορρόφηση της αύξησης από τους ίδιους τους προμηθευτές μέσω εκπτώσεων. Αυτό δεν συνιστά κρατική επιδότηση, αλλά είναι το πρώτο στοιχείο που θα αξιολογήσει η κυβέρνηση πριν αποφασίσει για την ανάγκη κρατικής παρέμβασης. Αυτό έχει ήδη συμβεί τους προηγούμενους μήνες, καθώς οι μεγαλύτεροι πάροχοι συγκράτησαν τις λιανικές τιμές παρά την άνοδο της χονδρικής. Ουσιαστικά, το κράτος μπορεί να περιμένει πρώτα τις ανακοινώσεις των εταιρειών και να παρέμβει μόνο εάν οι τελικές τιμές ξεφύγουν.

3. Ένα νέο «ρεύμα pass»
Το τρίτο σενάριο αφορά τη δημιουργία ενός pass για το ηλεκτρικό ρεύμα. Σύμφωνα με τις δημοσιοποιημένες πληροφορίες, η οικονομική ενίσχυση θα μπορούσε να υπολογίζεται με βάση δύο παραμέτρους: τη μηνιαία κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας του νοικοκυριού και εισοδηματικά κριτήρια. Η βασική διαφορά από μια οριζόντια επιδότηση θα ήταν ότι η στήριξη θα μπορούσε να στοχεύει περισσότερο στα νοικοκυριά που θεωρείται ότι έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, περιορίζοντας παράλληλα το δημοσιονομικό κόστος. Ωστόσο, και εδώ, δεν έχουν αποφασιστεί ούτε τα εισοδηματικά όρια, ούτε η περίοδος εφαρμογής, ούτε το ύψος της ενίσχυσης.

4. Μεταφορά καταναλωτών στα σταθερά μπλε τιμολόγια
Το τέταρτο και σαφώς πιο παρεμβατικό σενάριο αφορά την υποχρεωτική μεταφορά οικιακών καταναλωτών από τα πράσινα και κίτρινα κυμαινόμενα προϊόντα στα μπλε, σταθερά τιμολόγια. Η επιλογή αυτή είχε εξεταστεί και στο παρελθόν χωρίς να προχωρήσει και θα μπορούσε να έχει περισσότερο μεσοπρόθεσμο χαρακτήρα, σε αντίθεση με την επιδότηση και το pass που αντιμετωπίζονται ως βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις. Τα μπλε τιμολόγια προστατεύουν τον καταναλωτή από μια άνοδο της χονδρικής για όσο διαρκεί η σύμβαση, αλλά συνεπάγονται χρονική δέσμευση και συχνά κόστος πρόωρης αποχώρησης. Επομένως, μια υποχρεωτική μετάβαση θα απαιτούσε σημαντικές ρυθμιστικές αποφάσεις και σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί σήμερα ειλημμένη κυβερνητική πολιτική.

Στο ευρύτερο κυβερνητικό σχέδιο για «καθαρότερους» και πιο διαφανείς λογαριασμούς εντάσσεται και η αποσύνδεση των δημοτικών τελών από το ηλεκτρικό ρεύμα. Πρόκειται, ωστόσο, για διαρθρωτική αλλαγή και όχι για μέτρο άμεσης επιδότησης του Σεπτεμβρίου, καθώς τα τέλη δεν καταργούνται, αλλά αλλάζει ο τρόπος είσπραξής τους.

Το μήνυμα Χατζηδάκη

Η κυβέρνηση προετοιμάζει κινήσεις στο μέτωπο της ηλεκτρικής ενέργειας, όπως είχε προαναγγείλει τη Δευτέρα ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες. Σε συνέντευξή του στον ΣΚΑΪ, ανέφερε ότι από τον Σεπτέμβριο αναμένονται «κάποιες ενδιαφέρουσες εξελίξεις θετικές με το ηλεκτρικό ρεύμα», εντάσσοντας την ενέργεια στο ευρύτερο μέτωπο παρεμβάσεων για την ακρίβεια.

Ο εξωτερικός κίνδυνος από το φυσικό αέριο

Η κυβερνητική ανησυχία ενισχύεται από το γεγονός ότι η πίεση δεν περιορίζεται στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. Η Goldman Sachs εκτιμά ότι, εάν οι διαταραχές στις ενεργειακές εξαγωγές από τη Μέση Ανατολή αποκατασταθούν μόνο σταδιακά και παραταθούν έως το 2027, η τιμή του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου μπορεί να χρειαστεί να κινηθεί πάνω από τα 100 ευρώ/MWh τον Δεκέμβριο, ώστε να προσελκύσει αρκετά φορτία LNG από την Ασία και να ενισχυθούν τα ευρωπαϊκά αποθέματα. Πρόκειται για δυσμενές σενάριο και όχι για βεβαιότητα ή βασική πρόβλεψη. Για την Ελλάδα, η σχέση είναι άμεση, καθώς οι μονάδες φυσικού αερίου εξακολουθούν να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην κάλυψη της ζήτησης και συχνά στη διαμόρφωση της οριακής τιμής, ιδιαίτερα όταν υποχωρεί η παραγωγή από ΑΠΕ.

Άλλο οι άμεσες παρεμβάσεις, άλλο η ρήτρα διαφυγής

Παράλληλα με τα βραχυπρόθεσμα μέτρα, η κυβέρνηση επεξεργάζεται και μια δεύτερη, περισσότερο διαρθρωτική γραμμή παρέμβασης, η οποία αναμένεται να έχει θέση στις ανακοινώσεις της ΔΕΘ. Η Ελλάδα έχει ήδη ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την επέκταση της Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής ώστε να καλύπτει επενδύσεις ενεργειακής ανθεκτικότητας. Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, οι νέες επενδύσεις αναμένεται να ξεπεράσουν το 1 δισ. ευρώ έως το 2028 και θα χρηματοδοτηθούν από εθνικούς πόρους. Πρόκειται για έργα αποθήκευσης ενέργειας από ΑΠΕ, εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων και άλλες υποδομές που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα. Οι συγκεκριμένες δαπάνες θα μπορούν να εξαιρεθούν από το όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και 0,6% σωρευτικά έως το 2028, αν και εξακολουθούν να προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος.

Η διάκριση είναι ουσιαστική: τα κεφάλαια της ρήτρας διαφυγής δεν αποτελούν από μόνα τους επιδότηση στους λογαριασμούς του Σεπτεμβρίου. Πρόκειται για επενδύσεις που αποσκοπούν στη μείωση του ενεργειακού κόστους σε βάθος χρόνου, μέσω περισσότερης αποθήκευσης, μικρότερης κατανάλωσης και ανθεκτικότερων υποδομών.

Η εβδομάδα που θα κρίνει τον Σεπτέμβριο

Με έξι ημέρες να απομένουν μέχρι το τέλος Αυγούστου, τόσο οι προμηθευτές όσο και το οικονομικό επιτελείο παρακολουθούν καθημερινά την αγορά. Η χονδρική έχει φθάσει στα 173,73 ευρώ/MWh, ο μέσος όρος του μήνα κινείται περίπου στα 128,5 ευρώ/MWh, ενώ το φυσικό αέριο παραμένει σημαντική πηγή αβεβαιότητας. Οι αριθμοί αυτοί αυξάνουν τον κίνδυνο υψηλότερων χρεώσεων στα κυμαινόμενα προϊόντα του Σεπτεμβρίου, αλλά δεν αρκούν ακόμη για να προσδιοριστεί το τελικό ύψος τους. Οι εταιρείες θα ανακοινώσουν τις τιμές τους στο τέλος του μήνα και μέχρι τότε θα μετρήσουν τόσο την εξέλιξη της χονδρικής όσο και το περιθώριο εμπορικών εκπτώσεων που διαθέτουν.

Το νέο δεδομένο είναι ότι η κυβέρνηση δεν περιμένει πλέον απλώς τις ανακοινώσεις των παρόχων. Με τη χονδρική σε υψηλό έτους, έχει ανοίξει ξανά η συζήτηση για ενεργή παρέμβαση και το ποιο από τα τέσσερα σενάρια, αν κάποιο, θα ενεργοποιηθεί αναμένεται να κριθεί μέσα στις επόμενες ημέρες.

Διαβάστε επίσης:

• ΕΕ: Φόρος στα υπερκέρδη των πετρελαϊκών στο τραπέζι – Στο +70% το ντίζελ
• Χατζηδάκης: Δεν καταργείται το τεκμαρτό – Τι αλλάζει για τους συνεπείς επαγγελματίες
• Ρεύμα: Στα 160 ευρώ/MWh η χονδρική την Τετάρτη – Τρίτη ημέρα πάνω από τα 150